Dawny cmentarz żydowski we Wrocławiu przy ul. Gwarnej - Jewish cemetery in Wroclaw at Gwarna street

Cmentarz żydowski we Wrocławiu przy obecnej ul. Gwarnej powstał w 1761 roku i funkcjonował do 1856 roku. Nekropolia na Przedmieściu Świdnickim ciągnęła się wzdłuż ulicy Piłsudskiego do ul. Małachowskiego. W 1908 roku przedłużenie ulicy Dworcowej podzieliło cmentarz na dwie części. Mniejszy jego fragment zniwelowano ostatecznie w 1937 roku. Z ponad trzech tysięcy pomników, do końca wojny przetrwało kilkadziesiąt. Na straży tej drugiej od czasów średniowiecza nekropolii ustawiony był kamień z wykutą przestrogą: " Kto to miejsce spokoju naruszy, będzie toporem uderzony, topór rękę mu utnie, jeżeli grób zbezcześci". Ta niezwykła groźba z czasów proroka Izajasza chroniła cmentarz do lat ostatniej wojny, a była podobno j eszcze czytelna po 1945 roku. Niestety, mimo przestrogi cmentarz całkowicie zniwelowano, a wszystkie nagrobki zaginęły.